Mô hình cà phê thích ứng biến đổi khí hậu

Cà phê là mặt hàng nông sản quan trọng, đóng vai trò chủ lực, mang đến nguồn thu nhập chính cho người nông dân tại Đắk Lắk. Theo UBND tỉnh, tính đến đầu năm 2023, diện tích đất trồng cà phê toàn tỉnh là hơn 212.912ha (chiếm đến 32,37% đất sản xuất nông nghiệp). Trong đó, tính riêng sản lượng cà phê lên đến hơn 550.000 tấn (tức chiếm 1/3 tổng sản lượng cả nước). Tuy nhiên người nông dân đang phải chịu áp lực lớn do giá cà phê thay đổi thất thường, phụ thuộc vào thị trường bên ngoài trong khi bà con vẫn chưa thực sự làm chủ kỹ thuật để tạo ra các lô cà phê chất lượng. Đặc biệt vẫn còn tình trạng người dân trồng cà phê trên đất lâm nghiệp hay phá rừng để làm rẫy.

Những điều này đặt ra yêu cầu phải có mô hình cà phê thông minh nông lâm kết hợp để cải thiện chất lượng nông sản, tăng thu nhập cho người dân, hạn chế nguy cơ suy thoái rừng. Trong đó, ngành nông nghiệp cung cấp danh sách các loài cây có thể trồng xen vào cây cà phê phù hợp với đất đai và khí hậu của địa phương, tạo điều kiện cho bà con đi tham quan học hỏi các mô hình cà phê nông lâm kết hợp ở các địa phương khác; cung cấp địa chỉ uy tín để mua phân bón và hỗ trợ vay vốn với lãi suất ưu đãi để phát triển nông nghiệp.

Mô hình này ban đầu được áp dụng thí điểm tại hai huyện Lắk và Krông Bông vào năm 2023. Kết quả thu được cho thấy, tại các khu vực áp dụng mô hình nói trên đã hạn chế được nguy cơ suy thoái rừng, tăng khả năng thích ứng biến đổi khí hậu, mang lại giá trị kinh tế, thân thiện với môi trường hơn rất nhiều so với cách thức canh tác truyền thống.

Mô hình trồng cà phê xen tiêu thông minh 

Chương trình “Canh tác cà phê thông minh thích ứng với biến đổi khí hậu” giai đoạn 2023-2025 được triển khai thực hiện từ tháng 6/2023 tại 5 tỉnh Tây Nguyên với 15 huyện trọng điểm trồng thuần cà phê và trồng xen với sầu riêng, hồ tiêu. Mới đây, ngày 28/2/2024, doanh nghiệp, cơ quan tại địa phương đã tổ chức cho các nhà khoa học, chuyên gia, nông dân tham quan, chia sẻ kinh nghiệm tại các mô hình “Canh tác cà phê thông minh thích ứng với biến đổi khí hậu khu vực Tây Nguyên”.

Tại các vườn cây, các chuyên gia, nhà khoa học và nông dân đã cùng nhau chia sẻ, tư vấn, hướng dẫn quy trình, kỹ thuật canh tác cành phê bền vững thích ứng với biến đổi khí hậu trong bối cảnh hiện nay.

Đặc biệt, các nhà khoa học, chuyên gia đã trực tiếp gặp gỡ nông dân, giải đáp thắc mắc về một số vấn đề mà người nông dân gặp phải đối với từng giai đoạn sinh trưởng của cây trồng như: những vấn đề cần lưu ý trong chăm bón cà phê mùa khô, sử dụng phân bón đúng cách, cách thức tưới nước, quản lý một số dịch hại quan trọng trong mùa khô trên cây cà phê; cách chăm sóc hồ tiêu, quản lý một số đối tượng dịch hại quan trọng trên cây hồ tiêu sau thu hoạch…

Mục tiêu của việc tham quan mô hình cà phê thích ứng biến đổi khí hậu

Tại Đắk Lắk, có 4 mô hình trồng cà phê xen tiêu, cà phê trồng thuần, cà phê xen sầu riêng tham gia chương trình “Canh tác cà phê thông minh thích ứng với biến đổi khí hậu” ở vườn cây của hộ gia đình ông: Hoàng Đức Quang (xã Ea Puk, huyện Krông Năng), Võ Thành Công (xã Ea K’pam, huyện Cư M’gar), Nguyễn Huy Thân (xã Cư Huê, huyện Ea Kar) và và Lương Thị Mơ (xã Ea K’nuếch, huyện Krông Pắc) với tổng diện tích 3 ha.

Mục tiêu của chương trình này là xây dựng được gói kỹ thuật hoàn chỉnh nhằm giúp người dân trồng thuần cà phê hoặc trồng cà phê xen sầu riêng, xen hồ tiêu có được kiến thức thực tế, khoa học, qua đó áp dụng vào trong quá trình canh tác góp phần nâng cao năng suất, chất lượng, nâng cao thu nhập gắn với tăng trưởng xanh, giảm thiểu tác động xấu đến môi trường, giảm thiểu phát thải khí gây hiệu ứng nhà kính…

Chúng ta có thể thấy các doanh nghiệp trong ngành, cơ quan, tổ chức đều đang chung tay giải quyết vấn đề canh tác cà phê, thích ứng biến đổi khí hậu cùng người nông dân. Những nỗ lực, cố gắng của mọi người đều đang dần nhận được quả ngọt khi sản xuất cà phê tại Việt Nam bước đầu hình thành khái niệm bền vững, cải thiện chất lượng và được ghi nhận trên thị trường quốc tế.

Theo dõi XLIII Coffee để biết thêm nhiều thông tin hữu ích khác!

Bài viết liên quan:

– Xem giá cà phê hôm nay trong nước và quốc tế

– Phương pháp xử lý áp suất cao (HPP) nâng cao độ an toàn cho cà phê cold brew

– Khoảng cách giàu nghèo trong sản xuất cà phê đặc sản – hàng rào cản bước nông dân